Waarom je je kruin best hoog houdt

Een van de eerste tips die je krijgt als je Tai Chi of Qigong begint te leren is het hoog houden van je kruin. Ook voor de legendarische Tai Chi leraar Yang Chengfu was het de eerste van zijn tien richtlijnen. ‘Xu Ling Ding Jin’ is niet alleen diepgaand en poëtisch, maar heeft ook heel wat voordelen voor je gezondheid en welbevinden.

Je kan het zittend doen, waarschijnlijk zelfs terwijl je dit leest: zit rechtop met je voeten plat op de grond en beeld je in dat een onzichtbaar draadje je aan de kruin van je hoofd omhoog trekt naar het plafond. Je kin zakt een beetje alsof je een ei balanceert tussen kin en keel. Voel hoe je nek langer wordt en je schouders naar beneden zakken.

Je kunt dit overal doen: terwijl je zit, staat of loopt. Niemand merkt dat je aan het oefenen bent. Wees echter niet verbaasd als je plots complimenten krijgt dat je er zo helder, stevig gegrond of ontspannen uitziet.

Kruin-kracht

Xu 虚 betekent leeg, ontspannen, licht. Ling 灵 is het levendige, waakzame en flexibele aspect van de menselijke geest. Ding 顶 is de kruin van het hoofd en Jin 劲 is innerlijke kracht.

Alles samen wordt dat: ‘Lege geest, kruin-kracht’ of anders gezegd: “de kruin optillen met een ontspannen geest”.

Zoals je wellicht merkt (want je bent uiteraard nog steeds bezig met de oefening) is er geen echte fysieke spanning. Jin is een innerlijke kracht, geen fysieke kracht. De kruin optillen is dus eerder de kruin laten optillen. De nek ontspant en de wervelkolom rekt zich op een natuurlijke manier uit. Het is eerder een intentie dan een krachtinspanning.

Terwijl je ontspant, blijf je volledig alert, waakzaam en aanwezig. Je Ling is levendig en bewust van je lichaam en tegelijk van de tekst die je leest. Deze combinatie van fysieke ontspanning en mentale alertheid is een van de prachtige aspecten van Tai Chi.

Rechtop

Doordat het hoofd omhoog wordt getrokken, kom je in een rechte houding en kan de nek ontspannen. Het hoofd “drijft” als het ware bovenop de nek, in plaats van erop te rusten.

De wervelkolom is als een stapel Chinese rijstkommetjes die op elkaar gestapeld zijn. Een delicaat evenwicht, dat alleen bewaard kan worden als je houding recht is en je bovenaan licht, alert en wakker bent.

De kruin optillen verbetert niet alleen je algehele houding, maar corrigeert ook de beruchte ‘laptop-nek’: voorovergebogen schouders en een naar voren stekende kin, een veelvoorkomende klacht bij mensen die veel zittend werken.

Door de ontspannen, verticaal oprijzende positie van de wervelkolom vermindert ook de druk op de tussenwervelschijven. Dit kan chronische spanning en pijn verminderen.

Een rechte wervelkolom zorgt bovendien voor meer ruimte in de borstkas en laat het middenrif efficiënter bewegen, waardoor je dieper en meer ontspannen gaat ademen.

Stabiliteit

Maar er zijn nog meer voordelen van het optillen van de kruin.

Als je de oefening staand doet, zal je merken dat je stabiliteit verbetert. Het is het gevoel van “zwaar onder, licht boven”, zoals een boom die diep geworteld staat in de aarde, maar met zijn kruin groeit naar de zon, naar het licht.

Of zoals een koorddanser, die de kruin omhoog houdt om ervoor te zorgen dat zijn zwaartepunt (in zijn bekken) zich recht boven het smalle koord bevindt. Het bovenlijf is licht (xu) en eventuele correcties komen vanuit de enkels en heupen – kleine, efficiënte bewegingen in plaats van grote, zwabberende bewegingen.

Het optillen van de kruin optimaliseert dus de uitlijning van het lichaam zodat het zwaartepunt zich direct boven het steunpunt bevindt. Dat creëert een structuur waarin de zwaartekracht optimaal door het skelet wordt gedragen, in plaats van door spierkracht gecompenseerd te worden.

Ontspanning

De combinatie van fysieke uitlijning, diepe ademhaling en gerichte aandacht creëert ook een staat van alerte ontspanning, een kalme maar zeer aanwezige geest. Een rechtopstaande houding met een vrije nek zorgt bovendien voor een betere doorbloeding en zuurstoftoevoer naar de hersenen, wat die helderheid en alertheid bevordert.

Het ‘openen’ van het lichaam activeert het parasympatische zenuwstelsel (rust, ontspanning en herstel), het tegendeel van de gebogen, defensieve houding die bij stress wordt aangenomen. Dat maakt deze houding tot een power pose. Door je kruin op te tillen, voel je je waardig en licht. Je bent gegrond via je voeten, maar ook verheven via je kruin. Deze power pose bevordert zelfvertrouwen en ontspanning, zoals je intussen misschien wel ervaren hebt.

Niet slecht voor een minimale, haast onzichtbare activiteit, lijkt me.